· 4 min czytania

Ten o niechęci do Agile

„Nie lubię Agile”, bo kojarzy się z zadaniami w Jirze i codziennym statusem. Dlaczego praca z wiedzą potrzebuje sensu i jak zmienić rozmowę przy tablicy.

„Nie lubię Agile” słyszałem wiele razy. Zazwyczaj chwilę później pada doprecyzowanie: „bo to tylko te zadania w Jirze”, „bo codziennie trzeba gadać o tym samym”, „bo to nic nie zmienia”.

I trudno się dziwić. Jeśli Agile kojarzy się z tablicą z zadaniami, to faktycznie trudno go polubić.

Skąd bierze się niechęć do Agile?

Z tego, że próbujemy zarządzać czymś niewidocznym tak, jakby było fizycznym produktem. Sam proces ma tu mniejsze znaczenie. W fabryce widać postęp: części leżą na taśmie, półprodukty przechodzą z jednego stanowiska na drugie. W pracy z wiedzą nie widać ani części, ani linii produkcyjnej. Widać tylko zadania, więc to one stają się miarą wszystkiego.

Peter Drucker pisał, że w pracy z wiedzą pierwsze pytanie brzmi: jakie jest zadanie i po co je robimy. W pracy fizycznej zadanie jest dane z góry. W pracy z wiedzą trzeba je najpierw zdefiniować, inaczej ludzie wykonują czynności, które nie przybliżają do celu.

Gdy tego pytania brakuje, zostaje mechanika. Daily zamienia się w raport, retrospektywa w rytuał, a tablica w listę rzeczy do odhaczenia. Ludzie słusznie czują, że rozmawiają o tym samym, i nic się nie zmienia.

Do czego miał służyć Agile?

Do ujawnienia tej niewidocznej pracy i do zrozumienia jej. Schematy miały w tym tylko pomagać. Manifest Agile zaczyna od zdania, że ludzie i interakcje są ważniejsze niż procesy i narzędzia. Wśród zasad stoi też rozmowa twarzą w twarz jako najskuteczniejszy sposób przekazywania informacji.

Da się więc pracować inaczej: z ludźmi, a narzędzie zostaje w tle. Z rozmową zamiast statusów. Z celem zamiast zadań. O tym, jak łatwo cele giną w taskach, pisałem osobno.

Dlaczego tak łatwo zrobić z Agile instrukcję obsługi?

Bo procedurę łatwiej wdrożyć i sprawdzić niż zrozumienie. Ceremonie można policzyć, zadania można policzyć, prędkość zespołu można narysować na wykresie. Sensu nie da się odhaczyć na liście kontrolnej.

W pracy opartej na myśleniu łatwo zamienić rozumienie w procedurę. Wtedy zespół robi wszystko „zgodnie ze Scrumem”, a mimo to nie wie, czy to, co dostarcza, coś zmienia dla klienta. Transformacja zatrzymuje się na ceremoniach zamiast na wartości.

Wyzwanie polega na tym, żeby wprowadzić sens zamiast kolejnej instrukcji. Chodzi o zrozumienie tego, co robimy i po co.

Niechęć do Agile. Po lewej Agile widziany jako mechanika: zadania w Jirze, codzienny status, tablica jako lista do odhaczenia, efekt: nic się nie zmienia. Po prawej Agile jako ujawnianie niewidocznej pracy: rozmowa zamiast statusów, cel zamiast zadań, ludzie zamiast narzędzia. Na dole ćwiczenie na jutrzejsze daily: zamiast „robię XYZ-123” powiedz, co się zmieni dla klienta, jaką decyzję umożliwi to zadanie i jaki problem rozwiąże.

Co możesz zrobić jutro przy tablicy?

Spróbuj czegoś innego. Zamiast mówić „robię task XYZ-123”, powiedz, jak to zadanie wpływa na biznes, który wspólnie tworzycie:

  • Co się zmieni dla klienta?
  • Jaką decyzję umożliwi?
  • Jaki problem rozwiąże?

Jeśli nie potrafisz odpowiedzieć, może warto zapytać „po co”, zanim wrócisz do „jak”. Pierwsze takie daily potrwa dłużej i będzie trochę niezręczne. Za to po kilku dniach zespół zaczyna zauważać zadania, które nie mają dobrej odpowiedzi, i rozmawia o tym, czy w ogóle trzeba je robić.

Wtedy Agile przestaje być tablicą z zadaniami. Staje się sposobem na to, żeby niewidoczną pracę zobaczyć i zrozumieć.

Bibliografia

  1. Beck, K. i in. (2001). Manifesto for Agile Software Development. agilemanifesto.org.
  2. Drucker, P. F. (1999). Knowledge-Worker Productivity: The Biggest Challenge. California Management Review, 41(2), 79–94.

💬 Dołącz do dyskusji na LinkedIn → Komentuj i podziel się swoim podejściem