· 4 min czytania
Ten o koszcie bezczynności
Brak decyzji też kosztuje, choć nie widać tego w budżecie. Czym jest cost of inaction i dlaczego małe decyzje podejmowane szybciej zmniejszają ryzyko.
Są koszty, których nie widać w raportach i budżetach. Brak decyzji. Zwlekanie. Odkładanie na później.
To właśnie cost of inaction, czyli cena, którą płacimy, gdy nic nie robimy.
Dlaczego koszt bezczynności jest niewidoczny?
Bo nie ma faktury. Błędna decyzja zostawia ślad: wydany budżet, nieudane wdrożenie, kogoś, kto za nią odpowiada. Decyzja odłożona na kolejny kwartał nie zostawia żadnego śladu w księgach. Utracony klient nie pojawia się w raporcie, bo nigdy nim nie był. Zespół, który przez dwa miesiące czeka na zgodę, wygląda na zajęty, bo zajmuje się czymś innym.
Stąd asymetria w myśleniu. Koszt działania widzimy i boimy się go. Kosztu bezczynności nie widzimy, więc łatwo go zignorować.
Ile kosztuje czekanie?
Często więcej niż błędna decyzja. Donald Reinertsen w „The Principles of Product Development Flow” nazywa to kosztem opóźnienia: ile tracimy za każdy tydzień, o który coś trafia do klienta później. Jego teza jest prosta. Jeśli nie znasz tej liczby, nie wiesz, ile naprawdę kosztuje kolejka, spotkanie przełożone o miesiąc albo decyzja, która czeka na pełną informację.
Na koszt bezczynności składają się co najmniej trzy rzeczy:
- utracone szanse: przychód, którego nie zarobiliśmy, bo konkurencja była pierwsza,
- rosnące ryzyka: problem, który był mały, a po pół roku jest duży,
- zmarnowany potencjał zespołu: ludzie, którzy czekają albo pracują nad czymś, co zaraz straci sens.
Do tego dochodzi koszt ukryty: frustracja ludzi, którzy widzą problem, a nie dostają zgody, żeby się nim zająć.
Jak decydować, gdy informacja jest niepełna?
Mniejszymi krokami i szybciej. Zamiast czekać na „idealny moment” i „pełną informację”, warto podejmować małe decyzje częściej. Małe kroki zmniejszają ryzyko, bo pomyłka kosztuje mało. Dają szybszy feedback, bo efekt widać po tygodniach, a nie po roku. Pozwalają uczyć się po drodze.
Jeff Bezos w liście do akcjonariuszy Amazona z 2015 roku podzielił decyzje na dwa typy. Pierwsze są jak drzwi, przez które nie da się wrócić, i wymagają namysłu. Drugie są jak drzwi, przez które można przejść z powrotem, i powinny zapadać szybko, na niższym szczeblu. Problem zaczyna się, gdy organizacja traktuje wszystkie decyzje jak te pierwsze.

Od czego zacząć?
Od policzenia, co kosztuje czekanie. Przy następnej decyzji, którą chcesz odłożyć, zadaj trzy pytania: co tracimy za każdy tydzień zwłoki, czy tę decyzję da się odwrócić i jaki najmniejszy krok możemy zrobić już teraz. Często okaże się, że brak decyzji jest najdroższą z opcji. Pisałem też o tym, jak decydować bez pełnej informacji: decyzję, którą łatwo odwrócić, lepiej podjąć od razu, a z tą, której odwrócić się nie da, czasem warto poczekać na brakującą wiedzę.
Pomaga też ustalenie z góry, kto może podjąć decyzję i do kiedy. Wiele decyzji czeka tylko dlatego, że nikt nie wie, czy ma do niej prawo, więc każdy na wszelki wypadek pyta wyżej.
Nie chodzi o to, by nigdy się nie pomylić. Chodzi o to, żeby ruszyć z miejsca i nie płacić rachunku za bezruch.
Bibliografia
- Reinertsen, D. G. (2009). The Principles of Product Development Flow: Second Generation Lean Product Development. Celeritas Publishing.
- Bezos, J. P. (2016). 2015 Letter to Shareholders. Amazon.com, Inc.
💬 Dołącz do dyskusji na LinkedIn → Komentuj i podziel się swoim podejściem